สดมภ์ (เปรียบเทียบค่าสองสดมภ์) — แนวข้อสอบก.พ. ภาค ก พร้อมเฉลย
โจทย์ตัวอย่าง 3 ข้อ แนวละ 1 ข้อ เรียงจากง่ายไปยาก
· ในคลังของเรามีหัวข้อนี้ 11 ข้อ จาก 3 แนว
· ลองคิดคำตอบในใจก่อน แล้วค่อยกดดูเฉลย
สิ่งที่ต้องรู้เรื่องสดมภ์ (เปรียบเทียบค่าสองสดมภ์)
โจทย์หน้าตาแบบไหน
- ให้ตาราง 3 ช่อง: สดมภ์ ก. กับ สดมภ์ ข. คือสองค่าที่ต้องเทียบ · สดมภ์ ค. คือเงื่อนไขของตัวแปร (ถ้าไม่มีเงื่อนไขจะเป็นขีด —)
- ตัวเลือกเหมือนกันทุกข้อ จำความหมายไว้เลยจะไม่ต้องอ่านซ้ำ
| ตัวเลือก |
ความหมาย |
| ก. |
ค่าในสดมภ์ ก. มากกว่า ค่าในสดมภ์ ข. |
| ข. |
ค่าในสดมภ์ ก. น้อยกว่า ค่าในสดมภ์ ข. |
| ค. |
ค่าในสดมภ์ ก. เท่ากับ ค่าในสดมภ์ ข. |
| ง. |
ไม่สามารถสรุปได้ว่าสดมภ์ใดมีค่ามากกว่ากัน |
- แนวโจทย์มี 3 แบบ: ไม่มีตัวแปร ต้องคิดเลขทั้งสองสดมภ์ · สดมภ์หนึ่งเป็นตัวเลขตายตัว อีกสดมภ์มีตัวแปร · ช่วงค่าของตัวแปรคร่อมจุดที่สองสดมภ์เท่ากันพอดี
ลำดับคิด
- อ่านสดมภ์ ค. ก่อนเสมอ แล้วเขียนค่าที่ตัวแปรเป็นได้ออกมา เช่น "m เป็นจำนวนเต็ม และ 1 < m < 5" ⇒ m = 2, 3, 4
- ไม่มีตัวแปร ⇒ คิดทั้งสองสดมภ์ให้เป็นตัวเลข แล้วตอบ ก. ข. หรือ ค. เท่านั้น ข้อแบบนี้ตอบ ง. ไม่ได้
- มีตัวแปร ⇒ แทนค่าที่ขอบล่างและขอบบนของช่วง ถ้าช่วงมีค่าลบ มีศูนย์ หรือตัวแปรถูกยกกำลังสอง ให้ลองค่าตรงกลางเพิ่มด้วย
- ผลเหมือนกันทุกค่า ⇒ ตอบตามนั้น · ผลพลิกไปมา (บางค่ามากกว่า บางค่าน้อยกว่าหรือเท่ากัน) ⇒ ตอบ ง.
ตัวอย่าง: สดมภ์ ก. = 3 ยกกำลัง m · สดมภ์ ข. = 30 · สดมภ์ ค. = m เป็นจำนวนเต็ม และ 1 < m < 5
- m = 2 ได้ 9 (น้อยกว่า 30) · m = 4 ได้ 81 (มากกว่า 30) ⇒ ผลพลิก ⇒ ง.
ตัวอย่างไม่มีตัวแปร: สดมภ์ ก. = 4 ยกกำลัง 3 · สดมภ์ ข. = 8 ยกกำลัง 2
- 4³ = 64 และ 8² = 64 ⇒ ค. เท่ากันพอดีก็มีจริง อย่าตัดทิ้งเพราะดูเหมือนไม่น่าจะใช่
กับดักที่พลาดบ่อย
- ตอบ ง. ทั้งที่ไม่มีตัวแปร — ถ้าทุกค่าเป็นตัวเลขตายตัว คำตอบต้องเป็นมากกว่า น้อยกว่า หรือเท่ากันเสมอ
- แทนค่าเดียวแล้วสรุปเลย — สดมภ์ ค. ให้เป็นช่วง ต้องตรวจทั้งขอบล่างและขอบบนก่อน
- เดาว่าเท่ากันเพราะหน้าตาคล้ายกัน — 3⁴ กับ 4³ ดูคล้ายแต่ได้ 81 กับ 64 คิดให้เป็นตัวเลขก่อนเสมอ
- สับสน ค. กับ ง. — จะตอบ ค. ได้ต้องเท่ากันทุกค่าในช่วง ถ้าเท่ากันแค่บางค่าแต่ค่าอื่นไม่เท่า คำตอบคือ ง.
- ไม่ใช้เงื่อนไขในสดมภ์ ค. — คำว่า "จำนวนเต็ม" "จำนวนเต็มบวก" หรือเครื่องหมาย < กับ ≤ เปลี่ยนขอบของช่วงได้
เคล็ดทำให้ทันเวลา
- ไม่ต้องคิดเลขจนจบถ้าเทียบได้แล้ว เช่น 2¹⁰ = 1,024 ก็รู้ว่าเกิน 1,000 แน่นอน
- ถ้าทั้งช่วงของสดมภ์ที่มีตัวแปรอยู่ต่ำกว่า (หรือสูงกว่า) อีกสดมภ์ทั้งหมด ตอบได้ทันทีโดยไม่ต้องไล่ทุกค่า
- ตัวแปรที่เป็นเศษส่วนระหว่าง 0 กับ 1 ยิ่งยกกำลังยิ่งเล็กลง เช่น (1/2)² = 1/4 น้อยกว่า 1/2
โจทย์ตัวอย่าง
ข้อ 1
จงเปรียบเทียบค่าในสดมภ์ ก. กับสดมภ์ ข. โดยใช้เงื่อนไขในสดมภ์ ค.
| สดมภ์ ก. |
สดมภ์ ข. |
สดมภ์ ค. |
| 134 |
2 ยกกำลัง k |
k เป็นจำนวนเต็มบวก และ k < 8 |
ก
ค่าในสดมภ์ ก. มากกว่า ค่าในสดมภ์ ข.
ข
ค่าในสดมภ์ ก. น้อยกว่า ค่าในสดมภ์ ข.
ค
ค่าในสดมภ์ ก. เท่ากับ ค่าในสดมภ์ ข.
ง
ไม่สามารถสรุปได้ว่าสดมภ์ใดมีค่ามากกว่ากัน
ดูเฉลยและวิธีคิด
ตอบ ก ค่าในสดมภ์ ก. มากกว่า ค่าในสดมภ์ ข.
1
เขียนช่วงค่าของตัวแปรจากสดมภ์ ค.
k เป็นจำนวนเต็มบวก และ k < 8
= k = 1, 2, 3 …
2
หาช่วงค่าของสดมภ์ที่มีตัวแปร
2 ยกกำลัง k มีค่าตั้งแต่ 2 ถึง 128
= ตั้งแต่ 2 ถึง 128
3
เทียบกับอีกสดมภ์
134 อยู่นอกช่วงนี้ทั้งช่วง
ถ้าตอบข้ออื่น คุณพลาดตรงไหน
ข · ไม่ใช้เงื่อนไขในสดมภ์ ค.
ถ้าตอบว่าสดมภ์ ก. น้อยกว่า แสดงว่าไม่ได้ไล่ค่าตามเงื่อนไข 2 ยกกำลัง k มีค่าตั้งแต่ 2 ถึง 128 ซึ่งน้อยกว่า 134 ทุกค่า
ค · เดาว่าเท่ากัน
ถ้าคิดว่าเท่ากัน ต้องมีค่า k ที่ทำให้ 2 ยกกำลัง k = 134 แต่ไม่มีค่าใดในเงื่อนไขที่ทำให้เท่ากัน
ง · เหมาว่าสรุปไม่ได้
ถ้าคิดว่าสรุปไม่ได้เพราะ k เปลี่ยนค่าได้ แต่ตรวจค่าที่ใกล้ 134 ที่สุด คือ k = 7 ได้ 128 ผลก็ยังเป็นทิศเดิม จึงสรุปได้
ข้อ 2
จากตาราง ข้อใดสรุปความสัมพันธ์ของสดมภ์ ก. กับสดมภ์ ข. ได้ถูกต้อง
| สดมภ์ ก. |
สดมภ์ ข. |
สดมภ์ ค. |
| 3 ยกกำลัง 3 |
2 ยกกำลัง 5 |
— |
ก
ค่าในสดมภ์ ก. มากกว่า ค่าในสดมภ์ ข.
ข
ค่าในสดมภ์ ก. น้อยกว่า ค่าในสดมภ์ ข.
ค
ค่าในสดมภ์ ก. เท่ากับ ค่าในสดมภ์ ข.
ง
ไม่สามารถสรุปได้ว่าสดมภ์ใดมีค่ามากกว่ากัน
ดูเฉลยและวิธีคิด
ตอบ ข ค่าในสดมภ์ ก. น้อยกว่า ค่าในสดมภ์ ข.
ถ้าตอบข้ออื่น คุณพลาดตรงไหน
ก · คำนวณค่าในสดมภ์พลาด
ถ้าเอา 2 × 5 แทนการยกกำลัง ในสดมภ์ ข. จะได้ 10 ซึ่งทำให้ดูเหมือนสดมภ์ ก. มากกว่าสดมภ์ ข. แต่ค่าที่ถูกคือ 2 ยกกำลัง 5 = 32
ค · เดาว่าเท่ากัน
ถ้าตอบว่าสดมภ์ ก. เท่ากับสดมภ์ ข. แสดงว่าคำนวณพลาด ค่าที่ถูกคือ สดมภ์ ก. = 27 และสดมภ์ ข. = 32
ง · เหมาว่าสรุปไม่ได้
ถ้าคิดว่าสรุปไม่ได้ แต่ทั้งสองสดมภ์เป็นค่าคงที่ (27 กับ 32) ไม่มีตัวแปร จึงเทียบได้เสมอ
ข้อ 3
จากตาราง ข้อใดสรุปความสัมพันธ์ของสดมภ์ ก. กับสดมภ์ ข. ได้ถูกต้อง
| สดมภ์ ก. |
สดมภ์ ข. |
สดมภ์ ค. |
| 50 |
6n + 20 |
n เป็นจำนวนเต็ม และ 3 < n < 7 |
ก
ค่าในสดมภ์ ก. มากกว่า ค่าในสดมภ์ ข.
ข
ค่าในสดมภ์ ก. น้อยกว่า ค่าในสดมภ์ ข.
ค
ค่าในสดมภ์ ก. เท่ากับ ค่าในสดมภ์ ข.
ง
ไม่สามารถสรุปได้ว่าสดมภ์ใดมีค่ามากกว่ากัน
ดูเฉลยและวิธีคิด
ตอบ ง ไม่สามารถสรุปได้ว่าสดมภ์ใดมีค่ามากกว่ากัน
1
เขียนค่าที่เป็นไปได้
= 3 ค่า
2
ตรวจที่ขอบทั้งสองด้าน
n = 4 → 44 · n = 6 → 56 เทียบกับ 50
3
สรุป
ผลเปรียบเทียบพลิกได้ภายในเงื่อนไขเดียวกัน
ถ้าตอบข้ออื่น คุณพลาดตรงไหน
ก · แทนค่าเดียวแล้วสรุปทันที
ถ้าแทนแค่ n = 4 จะได้ 6n + 20 = 44 (สดมภ์ ก. มากกว่า) แต่ค่าอื่นในเงื่อนไขให้ผลต่างออกไป
ข · แทนค่าเดียวแล้วสรุปทันที
ถ้าแทนแค่ n = 6 จะได้ 6n + 20 = 56 (สดมภ์ ก. น้อยกว่า) แต่ค่าอื่นในเงื่อนไขให้ผลต่างออกไป
ค · สับสน "สรุปไม่ได้" กับ "เท่ากัน"
ถ้าเห็นว่า n = 5 ทำให้เท่ากันพอดีแล้วตอบ ค. แต่ค่าอื่นไม่เท่ากัน
หลุมที่คนพลาดบ่อยในเรื่องสดมภ์ (เปรียบเทียบค่าสองสดมภ์)
เหมาว่าสรุปไม่ได้
ถ้ามีตัวแปร ให้แทนค่าที่ขอบทั้งสองของช่วงในสดมภ์ ค. ถ้าได้ผลทางเดียวกัน = สรุปได้ · ถ้าไม่มีตัวแปรเลย คำตอบต้องเป็นมากกว่า น้อยกว่า หรือเท่ากันเสมอ
แทนค่าเดียวแล้วสรุปทันที
ทุกครั้งที่สดมภ์ ค. ให้เป็น "ช่วง" ไม่ใช่ค่าเดียว ให้ตรวจขอบล่างและขอบบนเสมอ ถ้าผลไม่เหมือนกัน = ตอบ ง. ทันที
เดาว่าเท่ากัน
คำนวณทั้งสองข้างให้ได้ตัวเลขแน่นอนก่อนสรุป
ไม่คิดว่าจะเท่ากันพอดีได้
คำนวณให้จบทั้งสองข้างก่อนตัดตัวเลือกใด ๆ ทิ้ง
ไม่ใช้เงื่อนไขในสดมภ์ ค.
อ่านสดมภ์ ค. ก่อนเสมอ แล้วเขียนช่วงค่าออกมาก่อนเริ่มคำนวณ
สับสน "สรุปไม่ได้" กับ "เท่ากัน"
จะตอบ ค. ได้ต้องแสดงได้ว่าสองสดมภ์เท่ากัน ทุกค่า ในช่วง ถ้าเท่ากันแค่บางค่า คำตอบคือ ง.
อ่านเทคนิคเรื่องนี้
เจอข้อไหนเฉลยผิดหรือโจทย์กำกวม บอกเราได้ที่นี่
แนวข้อสอบหัวข้ออื่น
ความสามารถในการคิดวิเคราะห์
อุปมาอุปไมย · เงื่อนไขสัญลักษณ์ · เงื่อนไขภาษา · นิยามเครื่องหมาย / โอเปอเรชัน · วิเคราะห์ข้อมูลจากตาราง / กราฟ · ระยะทาง - ความเร็ว · สมการ / ตัวแปร · ดอกเบี้ย · อนุกรมตัวเลข · ร้อยละ · สถิติ · โจทย์ปัญหา · อ่านจับใจความ / สรุปความ · เรียงลำดับประโยค
ภาษาอังกฤษ
บทสนทนา (Conversation) · การอ่าน (Reading Comprehension) · คำศัพท์ (Vocabulary)
ความรู้และลักษณะการเป็นข้าราชการที่ดี
ธรรมาภิบาลและการบริหารกิจการบ้านเมืองที่ดี